خانه » جشن » وظایف فرزند نسبت به پدر
وظایف فرزند نسبت به پدر

وظایف فرزند نسبت به پدر

وظایف ما نسبت به پدر

واجب بودن اطاعت پدر
واجب بودن اطاعت و فرمان‏پذیری فرزندان از پدر، از حقوق ویژه ‏ای است که اسلام برای تکریم و پاس‏داشت مقام پدران وضع کرده است. حضرت علی علیه ‏السلام دراین‏ باره می‏فرماید:

اِنَّ لِلْوالِدِ عَلَی الْوَلَدِ حَقّاً … فَحَقُّ الْوالِدِ اَنْ یُطیعَهُ فی کُلِّ شَیْءٍ اِلّا فی مَعْصِیَةِ اللهِ”، (نهج البلاغه، کلمات قصار، ش ۳۹۹)

حق پدر آن است که فرزند در هر چیز جز معصیت خداوند از او اطاعت کند.

گفتنی است در فقه اسلامی به احکام ویژه‏ای برمی‏خوریم که با هدف عزیز و ارجمند شمردن پدر، اهمیت مقام او را گوشزد می‏ کند. برای مثال، اگر پدر، فرزندش را از سفری نهی کند و فرزند اطاعت نکند و به سفر رود، باید نمازش را تمام بخواند و روزه‏اش را بگیرد؛ اگر چه سفر او از حد مسافت شرعی بیشتر باشد؛ چون این سفر، حرام است. یا اگر فرزند در نماز نافله باشد و پدر و مادر او را فرا خوانند، باید نماز را بشکند و به آنان پاسخ دهد. همچنین لازم است فرزند، قسم و عهد بدون اذن پدر را ترک گوید.
واجب بودن تأمین هزینه‏ های زندگی پدر
اگر پدر و مادر به هر دلیل، ناتوان و تهی‏دست گردند، پرداخت هزینه زندگی آنان که در فقه اسلامی از آن به نفقه تعبیر می‏شود، بر فرزندان واجب است. نکته جالب توجه دیگر آنکه در روایات بسیاری تصریح شده است که وقتی پدر نیازمند شد، می‏تواند در دارایی‏های فرزند تصرف کند. حتی در برخی روایات آمده است پدر می‏تواند از مال فرزندش حج بگزارد. در فلسفه این حکم می‏توان گفت فرزند با همه هستی‏اش، وام‏دار وجود پدر است. این سخن پیامبر اکرم صلی ‏الله ‏علیه ‏و‏آله است که به فرزندی فرمود: «انتَ و مالُکَ لاِبیک (عیون اخبار الرضا(ع)، محقق، مصحح، لاجوردی، مهدی، ج ۲، ص ۹۶) تو و دارایی‏ات از پدرت هستید.

محبت به پدر و مادر
انسان، موجودی عاطفی و نیازمند مهر دیدن و مهر ورزیدن است. این نیاز معنوی چونان احتیاج به آب و غذا و هوا، از نیازهای ضروری آدمی است. در این میان، عاطفه‏ پروری در نظام خانواده اهمیتی ویژه دارد. اگر محبت نباشد، کی مادر، دل‏پذیرترین آسایش‏هایش را فدای فرزند خود می‏کند؟ کجا پدر، رنج طاقت ‏سوز زندگی را به جان می‏خرد تا فرزندش راه زندگی بپوید؟ همان‏سان که پدر و مادر، مهرمندانه، لطف بی‏دریغ خود را نثار فرزندانشان می‏کنند، خود نیز نیازمند محبتند. دین خوش‏بختی ‏آفرین اسلام، سرشار از توصیه‏ های گسترده درباره محبت کردن به پدر و مادر است. امام سجاد علیه‏ السلام در نیایشی می‏فرماید: «خداوندا! قلب مرا از عطوفتشان انباشته دار و چنانم گردان که با آنان هم‏ساز باشم و به آنان مهر بورزم.» همچنین امام باقر علیه‏السلام می‏فرماید: «هرکس این ویژگی‏ ها را داشته باشد، خداوند خانه‏ای در بهشت برای او برپا می‏کند: به یتیم پناه دهد، به ناتوان رحم کند و به پدر و مادرش محبت ورزد».
نیکی به پدر پس از مرگ
آنان که از نعمت حضور پدر محروم شده‏اند، فرصت نیکی کردن به او را تمام شده نپندارند. بی‏شک، پدر و مادر ما پس از مرگ، بینواتر و نیازمندتر از همیشه‏ اند و اگر چه دستشان کوتاه گشته و فرصت عملشان تمام شده است، ولی چشم به راه احسان مایند. درباره شیوه‏های احسان به پدر و مادر پس از هجرت ابدی‏شان، به روایتی از رسول خدا صلی‏الله‏ علیه‏ و‏آله استناد می‏ کنیم: «مردی درباره نیکی کردن به پدر و مادر پس از مرگ، از پیامبر اکرم صلی ‏الله ‏علیه ‏و‏آله پرسید. آن حضرت این وظایف را معیّن کرد: نماز خواندن برای آنان، آمرزش‏ خواهی برای ایشان، وفا کردن به پیمان‏ هایشان و بزرگ‏داشت دوستان آنان».

برگرفته از پایگاه اطلاع رسانی استاد انصاریان

 

 

درباره‌ی صراط

cloobDonbalerLinkPadTwitterFacebookyahoo

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شد